Đạo diễn Phạm Vĩnh Khương tại sự kiện Master AI Filmmaking. Ảnh: NV
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang len lỏi vào hầu hết công đoạn làm phim, từ xây dựng kịch bản, thiết kế hình ảnh, tạo bối cảnh đến dựng phim và hậu kỳ. Những việc từng cần cả một đội ngũ đông đảo giờ có thể được hỗ trợ nhanh hơn, hiệu quả hơn.
Tuy nhiên, chia sẻ tại Ngày hội Công nghệ TP. Hồ Chí Minh (Conviction 2026), đạo diễn Phạm Vĩnh Khương nhấn mạnh, tốc độ và khả năng tạo hình của máy móc không quyết định giá trị của một tác phẩm.
“AI có thể giúp chúng ta tạo ra hình ảnh nhanh hơn, thử nghiệm nhiều ý tưởng hơn và giảm bớt một số giới hạn về nguồn lực. Nhưng công nghệ không thể tự quyết định câu chuyện nào đáng được kể, cảm xúc nào cần được giữ lại hay một khuôn hình nên mang tinh thần gì. Những lựa chọn đó vẫn thuộc về con người”, đạo diễn Phạm Vĩnh Khương phân tích.
Đây không chỉ là quan điểm nghề nghiệp. Đó còn là lời khẳng định rằng điện ảnh, dù khoác lên lớp áo công nghệ hiện đại, vẫn bắt nguồn từ trái tim, trải nghiệm và sự đồng cảm của người làm phim.
Hình ảnh trực tiếp tại Ngày hội Công nghệ TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: NV
AI có thể hỗ trợ người làm phim từ giai đoạn phát triển ý tưởng, tạo hình nhân vật, xây dựng bối cảnh, xử lý âm thanh đến hậu kỳ. Nhiều phương án được thử nghiệm trong thời gian ngắn hơn, qua đó giảm bớt một số thao tác lặp lại trong quá trình sản xuất.
Tuy nhiên, khả năng của công nghệ đặt ra câu hỏi về vị trí của người nghệ sĩ. Đạo diễn Phạm Vĩnh Khương nêu vấn đề: “AI có giết chết công việc thủ công của con người?”.
AI có thể giúp tinh gọn quy trình làm phim và giảm sự phụ thuộc vào thiết bị hoặc nguồn lực lớn. Công nghệ cũng hỗ trợ hướng sản xuất nội dung bằng điện thoại thông minh, tạo thêm cơ hội cho cá nhân hoặc nhóm sáng tạo nhỏ hiện thực hóa ý tưởng.
Dù vậy, việc rút ngắn thời gian sản xuất không đồng nghĩa AI có thể tự làm nên một tác phẩm hoàn chỉnh. Bộ phim vẫn cần con người xác định câu chuyện, lựa chọn ngôn ngữ hình ảnh, tổ chức cảm xúc và chịu trách nhiệm với thông điệp cuối cùng.
Đạo diễn cho biết đã thử nghiệm AI trong một số dạng sản phẩm như phim ngắn, phim dài, video âm nhạc, hình ảnh số và nội dung mô phỏng bối cảnh lịch sử. Đơn vị cũng giới thiệu hệ thống AS - Art Supper/AestheticSynth, được ứng dụng trong quá trình sản xuất phim bằng AI.
Công nghệ đang làm thay đổi cách sản phẩm điện ảnh được hình thành. Trước đây, đạo diễn phải điều phối diễn viên, máy móc, bối cảnh và ê-kíp. Khi sử dụng AI, người làm phim cần biết cách mô tả ý tưởng, đưa ra yêu cầu và lựa chọn kết quả phù hợp từ nhiều phương án do công nghệ tạo ra.
Hinhf ảnh tại sự kiện. Ảnh: NV
Đạo diễn Phạm Vĩnh Khương gọi đây là quá trình “đối thoại với công nghệ”. AI có thể tạo hình ảnh theo yêu cầu, nhưng người sử dụng vẫn phải định hướng, đánh giá và quyết định chi tiết nào được giữ lại trong tác phẩm.
Nội dung thảo luận tại Conviction 2026 cho thấy AI đang trở thành công cụ mới trong hoạt động sản xuất điện ảnh. Công nghệ giúp người làm phim thử nghiệm nhiều hơn và thực hiện những ý tưởng từng đòi hỏi nguồn lực lớn. Tuy nhiên, thông điệp được nhấn mạnh tại chương trình là: “Người quyết định câu chuyện và giá trị của tác phẩm vẫn phải là con người”.
